Πλοκεΐδες vs ΦουρναριίδεςΟι Πλοκεΐδες (Ploceidae) και οι Φουρναριίδες (Furnariidae) είναι δύο διαφορετικές οικογένειες στρουθιόμορφων πουλιών, οι οποίες είναι παγκοσμίως διάσημες για την αρχιτεκτονική ιδιοφυΐα τους στο χτίσιμο των φωλιών τους, χρησιμοποιώντας όμως εντελώς διαφορετικά υλικά και τεχνικές.
Όταν πρόκειται για την προστασία των αυγών, η φύση δεν περιορίζεται σε απλές φωλιές από κλαδάκια. Δύο οικογένειες πουλιών έχουν πάει την κατασκευή σε άλλο επίπεδο, χρησιμοποιώντας τεχνικές που θα ζήλευαν και οι άνθρωποι μηχανικοί.
Η βασική τους διαφορά εντοπίζεται στη γεωγραφική τους εξάπλωση, τον τρόπο κατασκευής της φωλιάς τους και την ανατομία τους.
1. Ο Υφαντής (Family: Ploceidae)
Η Τεχνική: Η «Ύφανση με Κόμπους». Οι Υφαντές (Weaverbirds) της Αφρικής και της Ασίας είναι οι μοναδικοί τεχνίτες που κατανοούν την έννοια του κόμπου.
Το Υλικό: Μακριές ίνες από χόρτα, φύλλα φοίνικα ή λεπτά κλαδιά.
Η Κατασκευή: Το αρσενικό ξεκινά φτιάχνοντας έναν δακτύλιο-σκελετό και στη συνέχεια αρχίζει να πλέκει τις ίνες γύρω του. Χρησιμοποιεί το ράμφος και τα πόδια του για να κάνει κυριολεκτικά θηλιές και κόμπους.
Το Αποτέλεσμα: Μια κρεμαστή σφαίρα-αιώρα, συχνά με μια μακριά σωλήνα εισόδου στο κάτω μέρος για να εμποδίζει τα φίδια να μπουν μέσα.
Το Παράδοξο: Αν το θηλυκό δεν εγκρίνει την ποιότητα της ύφανσης, ο αρσενικός αναγκάζεται να καταστρέψει ολόκληρη τη φωλιά και να ξεκινήσει από την αρχή!
Το όνομά τους προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη πλοκικός (πλέκω).
Η Τεχνική: Η «Ύφανση με Κόμπους». Οι Υφαντές (Weaverbirds) της Αφρικής και της Ασίας είναι οι μοναδικοί τεχνίτες που κατανοούν την έννοια του κόμπου.
Το Υλικό: Μακριές ίνες από χόρτα, φύλλα φοίνικα ή λεπτά κλαδιά.
Η Κατασκευή: Το αρσενικό ξεκινά φτιάχνοντας έναν δακτύλιο-σκελετό και στη συνέχεια αρχίζει να πλέκει τις ίνες γύρω του. Χρησιμοποιεί το ράμφος και τα πόδια του για να κάνει κυριολεκτικά θηλιές και κόμπους.
Το Αποτέλεσμα: Μια κρεμαστή σφαίρα-αιώρα, συχνά με μια μακριά σωλήνα εισόδου στο κάτω μέρος για να εμποδίζει τα φίδια να μπουν μέσα.
Το Παράδοξο: Αν το θηλυκό δεν εγκρίνει την ποιότητα της ύφανσης, ο αρσενικός αναγκάζεται να καταστρέψει ολόκληρη τη φωλιά και να ξεκινήσει από την αρχή!
Το όνομά τους προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη πλοκικός (πλέκω).
2. Ο Κτίστης (Genus: Furnarius)
Η Τεχνική: Η «Δόμηση με Λάσπη». Ο Κτίστης (Rufous Hornero) από τη Νότια Αμερική ακολουθεί τη σχολή του... μπετόν.
Το Υλικό: Λάσπη, άχυρο και κοπριά.
Η Κατασκευή: Το ζευγάρι συνεργάζεται μεταφέροντας χιλιάδες σβόλους λάσπης. Χτίζουν τοίχο-τοίχο μια κατασκευή που μοιάζει με παραδοσιακό ξυλόφουρνο (εξού και το όνομα Ovenbird).
Το Αποτέλεσμα: Μια στιβαρή, βαριά φωλιά με εσωτερικό χώρισμα (σαν διάδρομο) που προστατεύει τον θάλαμο των αυγών από τον αέρα και τους θηρευτές. Όταν η λάσπη στεγνώσει στον ήλιο, γίνεται σκληρή σαν πέτρα.
Το Παράδοξο: Η φωλιά είναι τόσο ανθεκτική που μπορεί να παραμείνει στη θέση της για χρόνια, ακόμα και μετά την αποχώρηση των πουλιών, προσφέροντας στέγη σε άλλα είδη.
Το όνομά τους προέρχεται από τη λατινική λέξη furnus (φούρνος).
Η Τεχνική: Η «Δόμηση με Λάσπη». Ο Κτίστης (Rufous Hornero) από τη Νότια Αμερική ακολουθεί τη σχολή του... μπετόν.
Το Υλικό: Λάσπη, άχυρο και κοπριά.
Η Κατασκευή: Το ζευγάρι συνεργάζεται μεταφέροντας χιλιάδες σβόλους λάσπης. Χτίζουν τοίχο-τοίχο μια κατασκευή που μοιάζει με παραδοσιακό ξυλόφουρνο (εξού και το όνομα Ovenbird).
Το Αποτέλεσμα: Μια στιβαρή, βαριά φωλιά με εσωτερικό χώρισμα (σαν διάδρομο) που προστατεύει τον θάλαμο των αυγών από τον αέρα και τους θηρευτές. Όταν η λάσπη στεγνώσει στον ήλιο, γίνεται σκληρή σαν πέτρα.
Το Παράδοξο: Η φωλιά είναι τόσο ανθεκτική που μπορεί να παραμείνει στη θέση της για χρόνια, ακόμα και μετά την αποχώρηση των πουλιών, προσφέροντας στέγη σε άλλα είδη.
Το όνομά τους προέρχεται από τη λατινική λέξη furnus (φούρνος).
Το Συμπέρασμα της Εξέλιξης Ενώ ο Υφαντής ποντάρει στην ασφάλεια μέσω της δυσπρόσιτης θέσης (κρεμασμένες φωλιές στις άκρες λεπτών κλαδιών), ο Κτίστης ποντάρει στην ασφάλεια μέσω της οχύρωσης. Είναι η κλασική διαμάχη: "Είναι καλύτερο να είσαι ελαφρύς και δυσπρόσιτος ή βαρύς και απόρθητος;"