Υποοικογένεια Cissinae: Οι Εξωτικές Κίσσες της Ασίας.
Η υποοικογένεια Cissinae περιλαμβάνει μερικά από τα πιο εντυπωσιακά, πολύχρωμα και χαρισματικά μέλη της οικογένειας των Κορακιδών (Corvidae). Εξαπλώνονται κυρίως στα τροπικά, υποτροπικά και ορεινά δάση της Νότιας, Ανατολικής και Νοτιοανατολικής Ασίας.
Η ονομασία Κισσίνες προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη «κίσσα» (που σημαίνει καρακάξα ή κίσσα). Τα πτηνά αυτής της υποοικογένειας είναι γνωστά στην ορνιθολογία και ως ασιατικές/πράσινες κίσσες.
Διακρίνονται σε δύο κύρια γένη:
Γένος Urocissa (Μπλε Κίσσες): Χαρακτηρίζονται από τις υπερβολικά μακριές ουρές, το μπλε/μαύρο φτέρωμα και τα έντονα κόκκινα ή κίτρινα ράμφη.Γένος Cissa (Πράσινες Κίσσες): Ξεχωρίζουν από το μοναδικό πράσινο φτέρωμα, τη μαύρη μάσκα στα μάτια, τις καστανοκόκκινες φτερούγες και το κόκκινο ράμφος.
1. Γένος Urocissa (Μπλε Κίσσες)
◾ Urocissa erythrorhyncha — Κοκκινόραμφη μπλε κίσσα (Red-billed Blue Magpie)
Περιγραφή: Μεγάλη κίσσα (65–68 εκ. μαζί με την ουρά) με εντυπωσιακά μακριά ουρά που φέρει λευκές άκρες. Το κεφάλι, ο λαιμός και το στήθος είναι μαύρα, ενώ η κορυφή του κεφαλιού έχει λευκή/μπλε κηλίδα.Ράμφος & Πόδια: Έντονο κοραλλί-κόκκινο χρώμα.
Εξάπλωση: Ευρεία εξάπλωση από τα Ιμαλάια, την Ινδοκίνα έως την Ανατολική Κίνα.
Βιολογία: Πολύ κοινωνικό και θορυβώδες πουλί. Τρέφεται με ασπόνδυλα, μικρά σπονδυλωτά, καρπούς και αυγά.
◾ Urocissa flavirostris — Κιτρινόραμφη μπλε κίσσα (Yellow-billed Blue Magpie)
Περιγραφή: Παρόμοια με την κοκκινόραμφη, αλλά ξεχωρίζει αμέσως από το έντονο κίτρινο ράμφος και τα κίτρινα πόδια. Η λευκή κηλίδα στον αυχένα είναι μικρότερη.Εξάπλωση: Ορεινές περιοχές των Ιμαλαΐων (Ινδία, Νεπάλ, Μπουτάν, Μιανμάρ) και τμήματα της Κίνας.
Βιότοπος: Προτιμά ορεινά δάση σε μεγαλύτερα υψόμετρα (1.500–3.000 μέτρα) σε σχέση με την κοκκινόραμφη.
◾ Urocissa ornata — Μπλε κίσσα της Σρι Λάνκα (Sri Lanka Blue Magpie)
Περιγραφή: Ενδημικό είδος της Σρι Λάνκα. Έχει εντυπωσιακή αντίθεση χρωμάτων: καστανοκόκκινο κεφάλι και φτερούγες, ενώ το υπόλοιπο σώμα και η μακριά ουρά είναι βαθύ κυανό-μπλε.Καθεστώς: Τρωτό (VU). Απειλείται από την αποψίλωση και τον κατακερματισμό των τροπικών ορεινών δασών της Σρι Λάνκα.
◾ Urocissa caerulea — Μπλε κίσσα της Ταϊβάν (Taiwan Blue Magpie)
Περιγραφή: Ενδημικό είδος της Ταϊβάν. Όλο το σώμα είναι πλούσιο μπλε-κυανό, με μαύρο κεφάλι, λαιμό και στήθος. Τα μάτια είναι κίτρινα και το ράμφος κατακόκκινο.Συμπεριφορά: Εμφανίζεται σε οικογενειακές ομάδες και επιδεικνύει έντονη συνεργατική αναπαραγωγή (cooperative breeding), όπου τα μεγαλύτερα αδέλφια βοηθούν στη διατροφή των νεοσσών.
◾ Urocissa whiteheadi — Λευκόπτερη κίσσα (White-winged Magpie)
Περιγραφή: Αποκλίνει από τα υπόλοιπα μέλη του γένους, καθώς λείπει το μπλε χρώμα. Το φτέρωμά της είναι γκρι-καφέ με εντυπωσιακά λευκά μπαλώματα στις φτερούγες και κιτρινωπό ράμφος.Εξάπλωση: Νότια Κίνα, Βόρειο Βιετνάμ, Λάος και Χαϊνάν.
2. Γένος Cissa (Πράσινες Κίσσες)
Ορνιθολογική Ιδιαιτερότητα: Το πράσινο χρώμα του φτερώματος στο γένος Cissa οφείλεται σε χρωστικές καροτενοειδών που προσλαμβάνονται από τη διατροφή. Όταν εκτίθενται σε έντονο ηλιακό φως ή όταν αλλάζει η διατροφή τους (π.χ. σε αιχμαλωσία), το πράσινο χρώμα συχνά διασπάται και μετατρέπεται σε ανοιχτό γαλάζιο/μπλε.
◾ Cissa chinensis — Κοινή πράσινη κίσσα (Common Green Magpie)
Περιγραφή: Εντυπωσιακό ζωντανό πράσινο φτέρωμα, με πλατιά μαύρη μάσκα που εκτείνεται από το ράμφος έως τον αυχένα. Οι φτερούγες είναι βαθύ καστανοκόκκινες με λευκές-μαύρες άκρες.Ράμφος & Πόδια: Έντονο κόκκινο χρώμα, όπως και ο δακτύλιος γύρω από το μάτι.
Εξάπλωση: Από τα ανατολικά Ιμαλάια έως τη Νοτιοανατολική Ασία, τη Σουμάτρα και το Βόρνεο.
◾ Cissa hypoleuca — Πράσινη κίσσα της Ινδοκίνας (Indochinese Green Magpie)
Περιγραφή: Μοιάζει με την κοινή πράσινη κίσσα, αλλά η κοιλιά και το στήθος της έχουν έντονη κιτρινωπή/υπόλευκη απόχρωση (εξ ου και το όνομα hypoleuca = υπόλευκη κάτω).Εξάπλωση: Ινδοκίνα (Βιετνάμ, Λάος, Καμπότζη, Ταϊλάνδη) και Νότια Κίνα.
◾ Cissa thalassina — Πράσινη κίσσα της Ιάβας (Javan Green Magpie)
Περιγραφή: Μικρότερη σε μέγεθος με θαλασσί-πράσινο φτέρωμα και πιο κοντή ουρά.Καθεστώς: Κρισίμως Κινδυνεύον (CR). Πρόκειται για ένα από τα πιο απειλούμενα πουλιά στον πλανήτη λόγω του παράνομου εμπορίου κατοικίδιων πουλιών (cage-bird trade) και της καταστροφής των δασών της Ιάβας.
