Ορνιθοπανίδα: Λαμπροκολιός

Λαμπροκολιός (Lamprocolius, Lamprotornis)

γένος στρουθιόμορφων πτηνών τής οικογένειας των ψαριδών ή στουρνιδών (Sturnidae), της τάξης των στρουθιόμορφων (Passeriformes). Είναι ευρέως διαδεδομένα στην υποσαχάρια Αφρική και αριθμεί πολλά είδη.
Στο γένος ανήκουν τουλάχιστον 22 είδη, τα οποία τραβούν την προσοχή από την ιδιαίτερα ιριδίζουσα μεταλλική λάμψη. Τρέφονται κυρίως με έντομα και φρούτα και είναι κοινωνικά πουλιά.

Στουρνίδες

Μαυροψάρονο

Αγιοπούλι

Ευρωπαϊκό Ψαρόνι

Λαμπροκολιός

Απλωνίδα

Ακριδοθήρας

Μάινα

Βουφάγος

Μίμος ο πολύγλωσσος

Περιλαμβάνει ένα ευρύ φάσμα μικρών και μεγάλων ειδών. Το μικρότερο είδος είναι το Starling του Φίσερ (Lamprotornis fischerii)
με μήκος 17.5 έως 19 εκατοστά και βάρος περίπου 46 γραμμάρια, επίσης είναι και το μικρότερο είδος της οικογένειας των στουρνιδών. Το μεγαλύτερο σε μήκος είδος, όχι μόνο του γένους, αλλά και της οικογένειας είναι ο λαμπροτόρνις ο μακρύουρος (Lamprotornis caudatus) με μήκος έως 54 εκατοστά, εκ των οποίων περίπου το 60% καταλαμβάνει η ουρά. Το βαρύτερο είδος είναι ο Lamprotornis splendidus με βάρος έως 150 γραμμάρια.
Εμφάνιση και φτέρωμα
Το φτέρωμα είναι συνήθως μπλε, πρασινωπό και μοβ πολύ συχνά με ιριδίζοντα λαμπερά χρώματα σε ορισμένες περιπτώσεις περιέχουν και μαύρο. Δύο είδη είναι εντελώς γκρι ή καφέ και λευκό, όπως ο Lamprotornis unicolor και ο Lamprotornis bicolor. Σε ορισμένα είδη, το στήθος ή / και η κοιλιακή περιοχή έχουν λευκές, κίτρινες, κόκκινες ή καφετί αποχρώσεις όπως το είδος Lamprotornis hildebrandtii.
Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό τους, όπως φανερώνει το όνομά τους, λαμπρό, είναι οι έντονες ιριδίζουσες, μεταλλικές ανταύγειες. Ανάλογα με το είδος μπορεί να είναι ένα ελαφρώς γυαλιστερό μεταλλικό χρώμα όπως στο είδος Lamprotornis unicolor, μέχρι εντυπωσιακά ιριδίζοντα λαμπερά μεταλλικά χρώματα.
Τα μάτια των περισσότερων ειδών είναι κιτρινωπό-πορτοκαλί, μαύρα ή λευκό-κίτρινα και είναι δυσανάλογα μεγάλα.
Συνήθειες και διατροφή
Τρέφονται με έντομα, τα οποία τα συλλέγουν από το έδαφος, με διάφορα φρούτα, σπόρους ή επίσης και με νέκταρ λουλουδιών, γενικά είναι παμφάγα. Μεμονωμένα είδη τρέφονται και με απορρίμματα ανθρώπων ως πρόσθετη πηγή τροφής, όπως π.χ. το είδος Lamprotornis nitens.
Είναι κοινωνικά πουλιά και ζουν εκτός της εποχής αναπαραγωγής, σε μεγαλύτερες ομάδες. Ανάλογα με το είδος, συχνά περιφέρονται σε σμήνη εκατοντάδων ή περισσότερων πουλιών. Έχουν παρατηρηθεί σμήνη με περισσότερα από 10.000 πουλιά.
Συναντούνται σε μια ποικιλία οικοτόπων από δασικές εκτάσεις μέχρι κήπους και πάρκα.
Είναι συνήθως μονογαμικά πουλιά. Φωλιάζουν κυρίως σε τρύπες δέντρων, είτε φυσικές, είτε φτιαγμένες από δρυοκολάπτες.

Η ετυμολογία είναι δάνειο από την ελληνική, "lamprocolius" < lampro=λαμπρός + colius=κολιός.
"Lamprotornis" λαμπρότης + ορνις

Το Γένος Λαμπροκολιός (Lamprotornis)

Οι Λαμπροκολιοί ανήκουν στην οικογένεια των Στουρνιδών (Sturnidae) και απαντώνται αποκλειστικά στην Αφρική, νότια της Σαχάρας. Το όνομά τους προέρχεται από την ελληνική λέξη "λαμπρός", λόγω των έντονων μεταλλικών χρωμάτων (μπλε, πράσινο, μωβ) που ανακλά το φτέρωμά τους.

◾1. Δίχρωμος Λαμπροκολιός (African Pied Starling - Lamprotornis bicolor)

🔸Περιγραφή: Σε αντίθεση με τα περισσότερα μέλη του γένους, αυτό το είδος δεν έχει μεταλλική λάμψη. Είναι κυρίως γκρι-μαύρο με χαρακτηριστική λευκή κοιλιά και κίτρινη βάση στο ράμφος.
🔸Γεωγραφία: Νότια Αφρική, Λεσότο και Εσουατίνι.
🔸Βιότοπος: Ανοιχτά λιβάδια, βοσκότοποι και αγροτικές περιοχές.

◾2. Μονόχρωμος Λαμπροκολιός (Ashy Starling - Lamprotornis unicolor)

🔸Περιγραφή: Ένα ομοιόμορφο γκρίζο πουλί με μακριά ουρά. Παρά το όνομά του, έχει μια διακριτική λάμψη στα φτερά υπό το κατάλληλο φως.
🔸Γεωγραφία: Ενδημικό της Τανζανίας και τμημάτων της Κένυας.
🔸Βιότοπος: Σαβάνες με δέντρα ακακίας.

◾3. Μακρόουρος Λαμπροκολιός (Long-tailed Glossy Starling - Lamprotornis caudatus)

🔸Περιγραφή: Εντυπωσιακό πουλί με πολύ μακριά ουρά (έως 34 εκ.). Το φτέρωμά του είναι έντονο μεταλλικό πράσινο με μπλε και μωβ αποχρώσεις.
🔸Γεωγραφία: Δυτική και Κεντρική Αφρική (από τη Σενεγάλη έως το Σουδάν).
🔸Βιότοπος: Ανοιχτά δάση και σαβάνες.

◾4. Λαμπροκολιός του Φίσερ (Fischer's Starling - Lamprotornis fischeri)

🔸Περιγραφή: Ένας μικρότερος λαμπροκολιός με κυρίως γκρίζο-καφέ φτέρωμα και λευκή κοιλιά. Τα μάτια του είναι χαρακτηριστικά λευκά.
🔸Γεωγραφία: Ανατολική Αφρική (Αιθιοπία, Κένυα, Σομαλία, Τανζανία).
🔸Βιότοπος: Ξηροί θαμνότοποι και σαβάνες.

◾5. Μεγαλοπρεπής Λαμπροκολιός (Splendid Glossy Starling - Lamprotornis splendidus)

🔸Περιγραφή: Ένα από τα πιο πολύχρωμα είδη. Έχει βαθύ μπλε και πράσινο μεταλλικό χρώμα, με μαύρες κηλίδες στις φτερούγες και έντονη μωβ λάμψη στην ουρά.
🔸Γεωγραφία: Τροπική Αφρική (από τη Γουινέα έως την Αγκόλα).
🔸Βιότοπος: Δάση, κήποι και οπωρώνες.

◾6. Υπέροχος Λαμπροκολιός (Superb Starling - Lamprotornis superbus)

🔸Περιγραφή: Ίσως ο πιο γνωστός λαμπροκολιός. Έχει μαύρο κεφάλι, μεταλλικό μπλε-πράσινο στήθος και έντονη πορτοκαλί κοιλιά, που χωρίζεται από το στήθος με μια λεπτή λευκή γραμμή.
🔸Γεωγραφία: Ανατολική Αφρική.
🔸Βιότοπος: Σαβάνες, κήποι ξενοδοχείων και εθνικά πάρκα (είναι πολύ εξοικειωμένος με τον άνθρωπο).

◾7. Λαμπροκολιός του Σέλεϊ (Shelley's Starling - Lamprotornis shelleyi)

🔸Περιγραφή: Μοιάζει με τον L. superbus αλλά δεν έχει τη λευκή γραμμή στο στήθος και τα μάτια του είναι πορτοκαλί-κόκκινα αντί για λευκά.
🔸Γεωγραφία: Ανατολική Αφρική (Αιθιοπία, Σομαλία, Κένυα).
🔸Βιότοπος: Ξηρές περιοχές με ακακίες.