Κερθιιδόμορφα (Certhioidea), υπεροικογένεια Στρουθιόμορφων Πτηνών.
Τα Κερθιιδόμορφα αποτελούν μια ομάδα πουλιών που ειδικεύονται στην εύρεση τροφής σε κάθετες επιφάνειες. Περιλαμβάνουν πέντε κύριες οικογένειες, μερικές από τις οποίες είναι ιδιαίτερα γνωστές στην Ελλάδα και την Ευρώπη.
1. Κερθιίδες - Treecreepers (Certhiidae). Τα "ποντικάκια" των κορμών
🔸Εμφάνιση: Μικρόσωμα πουλιά με καφετί ράχη (σαν φλοιός δέντρου) και λευκή κοιλιά. Διαθέτουν μακρύ, λεπτό και κυρτό ράμφος.🔸Χαρακτηριστικό: Χρησιμοποιούν την ουρά τους ως στήριγμα (όπως οι δρυοκολάπτες) για να αναρριχώνται σπειροειδώς στους κορμούς των δέντρων.
🔸Είδη στην Ελλάδα: * Βουνοδεντροβάτης (Certhia familiaris)
Δεντροβάτης (Certhia brachydactyla).
Κερθιιδόμορφα
Κερθιίδες
Καµποδενδροβάτης
Βουνοδενδροβάτης
Certhia americana
Τοιχοδρόμος
Σιττίδες
Δενδροτσοπανάκος
Βραχοτσοπανάκος
Τουρκοτσοπανάκος
Κλιμακτερίδες
Τρυποφράχτης
2. Σιττίδες - Nuthatches (Sittidae). Οι ακροβάτες των δέντρων
🔸Εμφάνιση: Συμπαγή πουλιά με δυνατό ράμφος και κοντή ουρά.🔸Χαρακτηριστικό: Είναι τα μόνα πουλιά που μπορούν να κατεβαίνουν τους κορμούς με το κεφάλι προς τα κάτω, χάρη στα ισχυρά τους νύχια. Δεν χρησιμοποιούν την ουρά τους για στήριξη.
Είδη στην Ελλάδα: Δενδροτσοπανάκος, Nuthatch (Sitta europaea). Βραχοτσοπανάκος (Sitta neumayer). Τουρκοτσοπανάκος, Krueper's Nuthatch (Sitta krueperi) - Ενδημικό της Λέσβου για την Ευρώπη.
3. Τοιχόδρομοι - Wallcreeper (Tichodromadidae)
Είδος: Τοιχοδρόμος (Tichodroma muraria). Η "πεταλούδα" των βράχων.🔸Εμφάνιση: Ένα από τα πιο εντυπωσιακά πουλιά της Ευρώπης. Έχει γκρίζο σώμα και κατακόκκινες φτερούγες με λευκές κηλίδες.
🔸Βιότοπος: Ζει σε απόκρημνες βραχώδεις πλαγιές σε υψηλά υψόμετρα (π.χ. Όλυμπος, Πίνδος).
🔸Κίνηση: Αναρριχάται σε κάθετα βράχια ανοίγοντας ρυθμικά τις φτερούγες του, θυμίζοντας μεγάλη πεταλούδα.
4. Τρωγλοδυτίδες - Wrens (Troglodytidae).
🔸Εμφάνιση: Πολύ μικρά, καφετιά πουλιά με χαρακτηριστική όρθια ουρά.🔸Συμπεριφορά: Αν και δεν αναρριχώνται σε κορμούς όπως οι δεντροβάτες, εξερευνούν με μεγάλη επιδεξιότητα τρύπες, σχισμές και πυκνούς θάμνους αναζητώντας έντομα.
🔸Είδος στην Ελλάδα: Τρυποφράχτης (Troglodytes troglodytes).
5. Πολιοπτιλίδες - Gnatcatchers (Polioptilidae)
🔸Εμφάνιση: Λεπτοκαμωμένα πουλιά, κυρίως γκρίζου χρώματος, με μακριές ουρές.🔸Εξάπλωση: Απαντώνται αποκλειστικά στην Αμερική (Βόρεια και Νότια).
🔸Διατροφή: Ειδικεύονται στη σύλληψη μικρών δίπτερων και άλλων εντόμων ανάμεσα στο φύλλωμα.
Α. Μορφολογικές Προσαρμογές
Τα Κερθιιδόμορφα έχουν αναπτύξει συγκεκριμένα εργαλεία για την επιβίωση στο κατακόρυφο περιβάλλον:Το Ράμφος: Στους Δεντροβάτες, το ράμφος είναι κυρτό σαν λαβίδα για να φτάνει έντομα βαθιά στις σχισμές του φλοιού. Στις Σίττες, είναι ίσιο και δυνατό, επιτρέποντάς τους να σπάνε σκληρούς καρπούς (π.χ. φουντούκια).
Τα Πόδια: Διαθέτουν ασυνήθιστα μακριά νύχια. Ο πίσω δάκτυλος (hallux) είναι ιδιαίτερα ανεπτυγμένος για να "κλειδώνει" πάνω στις προεξοχές των βράχων ή του ξύλου.
Η Ουρά: Στην οικογένεια Certhiidae, τα φτερά της ουράς είναι σκληρά και μυτερά στην άκρη, λειτουργώντας ως "τρίτο πόδι" στήριξης.
Β. Η Τεχνική της "Χτιστής" Φωλιάς
Οι Σίττες (Sittidae) παρουσιάζουν μια μοναδική συμπεριφορά:Χρησιμοποιούν λάσπη για να στενέψουν την είσοδο της φωλιάς τους (συνήθως μια τρύπα σε δέντρο ή βράχο).
Αυτό το "χτίσιμο" προστατεύει τη φωλιά από μεγαλύτερους θηρευτές ή ανταγωνιστές, όπως οι Ψαρόνια.
Ο Βραχοτσοπανάκος χτίζει ολόκληρη την κατασκευή της φωλιάς του με λάσπη πάνω σε κάθετους βράχους, δημιουργώντας μια είσοδο που μοιάζει με λαιμό φιάλης.
Γ. Διατροφική Συμπεριφορά και Αποθήκευση
Εντομοφαγία: Το καλοκαίρι τρέφονται σχεδόν αποκλειστικά με έντομα και αράχνες.Αποθήκευση (Hoarding): Οι Σίττες είναι γνωστές για την αποθήκευση σπόρων και καρπών στις σχισμές των δέντρων για το χειμώνα. Συχνά "σφηνώνουν" έναν καρπό σε μια σχισμή και τον χτυπούν με το ράμφος τους για να τον ανοίξουν (εξ ου και το όνομα "Nuthatches").
Δ. Φωνή και Επικοινωνία
Παρά το μικρό τους μέγεθος, έχουν πολύ δυνατές φωνές.Ο Τρυποφράχτης έχει ένα από τα πιο ηχηρά και μελωδικά κελαηδίσματα αναλογικά με το μέγεθος του σώματός του.
Οι Σίττες επικοινωνούν με χαρακτηριστικά, επαναλαμβανόμενα σφυρίγματα που ακούγονται από μεγάλες αποστάσεις στα δάση.
Ετικέτες:
Κερθιιδόμορφα
Ευχαριστούμε που διαβάσατε την ανάρτηση Κερθιιδόμορφα